سيد علي اكبر قرشي
185
قاموس قرآن ( فارسي )
زاهق بمعنى هلاك شونده و اضمحلال پذيرنده است * ( « بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْباطِلِ فَيَدْمَغُه فَإِذا هُوَ زاهِقٌ . . . » ) * انبياء : 18 . يعنى حق را بر باطل مىنهيم مغز آن را ميشكند آنگاه بينى كه باطل پوچ و ناچيز است . زَهُوقاً * ( « وَقُلْ جاءَ الْحَقُّ وَزَهَقَ الْباطِلُ إِنَّ الْباطِلَ كانَ زَهُوقاً » ) * اسراء : 81 . اگر مراد از « الباطل » شرك و بت پرستى باشد با پيروزى اسلام از بين رفت و ريشه كن گرديد و اگر مطلق باطل مراد باشد قهرا منظور پوچ بودن و هلاكت مطلق باطل است به نظر ميايد منظور اين است : حق آمد و باطل پاشيده و مضمحل گرديد و در آن عجبى نيست زيرا كه شأن باطل همان پاشيدگى و اضمحلال است . و اين مخالف آن نيست كه باطل بوسيلهء بعضى عوامل خارجى ادامه يابد ولى نظر بذاتش مضمحل و بى ثبات است و اللَّه اعلم . زوج : جفت - صنف . بهر دو قرين از مذكَّر و مؤنّث در حيوانات كه ازدواج يافتهاند گفته مىشود : زوج . بهر دو قرين در غير حيوانات نيز زوج اطلاق مىشود مثل يك زوج كفش ( يك جفت ) ( مفردات ) . زوجه بمعنى زن است جمع آن زوجات مىباشد راغب گويد آن لغت ردىء است . نگارنده گويد لذا زوجه و زوجات در قرآن نيامده بلكه زوج و ازواج به كار رفته است . زوج هم بزن اطلاق شده مثل * ( « وَإِنْ أَرَدْتُمُ اسْتِبْدالَ زَوْجٍ مَكانَ زَوْجٍ . . . » ) * نساء : 20 . و مثل * ( « يا آدَمُ اسْكُنْ أَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ » ) * بقره : 35 . و هم بمرد نحو * ( « فَلا تَحِلُّ لَه مِنْ بَعْدُ حَتَّى تَنْكِحَ زَوْجاً غَيْرَه . . . » ) * بقره : 230 و ايضا * ( « قَدْ سَمِعَ الله قَوْلَ الَّتِي تُجادِلُكَ فِي زَوْجِها . . . » ) * مجادله : 1 . ازواج نيز هم در زنان به كار رفته مثل * ( « وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْواجاً . . . » ) * بقره : 240 . و هم در مردان نحو * ( « فَلا تَعْضُلُوهُنَّ أَنْ يَنْكِحْنَ أَزْواجَهُنَّ إِذا تَراضَوْا بَيْنَهُمْ بِالْمَعْرُوفِ . . . » ) * بقره : 232 . ظاهرا استعمال شدن ازواج در مردان فقط اين آيه است .